Gümüşhacıköy'de  Hava          Açık 18° C

 

 
 
 
   

Genel Bölgeden Güncel Röportaj İçimizden Biri Sanatkarlarımız Esnaflarımız Spor Vefat İz Bırakanlar İlçemiz İlimiz
YÖREMİZ HALK OYUNLARI
YÖREMİZ HALK OYUNLARI
Yöremizde özel günlerde, düğün, ve törenlerde oynan oyunların isimleri

Tarih: 30.04.2007      Okunma: 59192     Haberi Yorumla    Haberi Yazdır        Haber : Ali ACAR 
 


 

 

YÖREMİZDE OYNAN HALK OYUNLARI

 
 
 
ZAMAK

 

Semağ oyunu da halaylar gibi Ağırlama ve Yeldirme bölümlerinden meydana geliyor. Sema'ya kalkanlar,  2 ile 10 kişi olabilir.Semağ’da Gözcü, kadın ve erkeklerden iyi sema edenleri kaldırır ve niyaz (selam, dua) alır. Bazı yerlerde erkek kadının, bazı yerlerde de kadın erkeğin elini öper, niyaz alır, sonra aşık çalıp söyler ve oyun başlarmış diyen olduysa da buradaki çeşitlemelerde de birer şaşırtmaca takdiği sezinleniliyor.

Samahlar, Ağırlamalarında bazı halay figürleri andırsa da Yeldirmeleri apayrı bir karakter taşıyor.

 

 

SİMSİM

 

Sinsin oyunu, bilhassa düğünlerde gece vakti yalnız köy delikanlılarınca toplu olarak oynanır, davul zurna eşlik eder. Düğün gecesi düğün evinin önündeki bir meydanlığa ateş yakılır. Bu ateşin üzerine uzun odunlar, diklemece konik şekilde çatılır. Ateş alarak yanan odunlardan etraf aydınlanır. Oynayacak gençler seyirciler arasında dağınık halde bulunduklarından seğirtip (koşup) ateş çevresinde halka kurarlar. Bir genç, ortada ateş karşısına geçer ve davulun temposuna ayak uydurarak, birer ayak üzerinde nöbetleşe sıçrayarak raksa başlar. İlk defa ortaya çıkıp oynamaya koyulan bu genç, ateşin etrafında çepeçevre toplanan halkın arasından birden meydana çıkarak her hangi bir oyuncu tarafından yakalanmamak için çok dikkatli bulunmaya ve etrafı kollamak üzere cephe değiştirerek oynamaya mecburdur. Oyunun gayesi, oyuncular oynarken bile hep tedbirli bulunmaya alıştırıp teşvik etmektedir.

 

 

HALAY

 

Halayın tanımlarına gelince, davul ve zurna eşliğinde, toplu olarak oynanan en az üç kişiden başlayıp genişleyebilen, toplu düz dizi halinde ve disiplinli bir şekilde oynanan, kadın ve erkek el ele tutuşarak, halka teskil ederek ve muntazam ritimlerle ayak vurarak oynanan oyundur. Halaylar davul ve zurna eşliğinde oynanır. Eller, omuzdan, parmaklardan ve belden tutularak oynanır. Halayın başındaki oyuncuya "halaybaşı", sondaki oyuncuya "poççik" denir.

  Mendil sallamanın özel bir önemi vardır. Halaylar 1,2,3,4 bölümlü olarak olabilirler.

 

 

 

AĞIRLAMA 

 

Düğün törenlerinde törene katılanlar belli yerlerde toplanırlar. Bu yer, nişan için kız evi, düğün için erkek evidir. Törenin yapılacağı yere gelen konuklar karşılanır, ağırlanır ve tören bitiminde uğurlanır. Karşılama, ağırlama ve uğurlama törenlerinde oynanan halk oyunları ayrıdır.
Karşılama, oyunun akışının hızla başlayıp yine aynı hızla biten oyundur.
Ağırlama, ağır bir tavırla yavaş hareketlerle oynanan bir oyundur.
Uğurlamada oyunlar yavaş başlayıp hızla biter.
Oyunlar seyirci karşısında oynanır. Oyunun oynandığı ortam bazen bir evin avlusu, bazen bir oda bazen de bir düğün salonu olabilir. Ekip başı oyunu yönetir, komutlarıyla oyuncuları yönlendirir.
Oyunlar genelde türkülüdür. Günümüzde; davul, zurna, klarnet, tulum, tef, tepsi, kaval, dilsiz kaval, erbana, kabak kemençe, şehir merkezinde, cümbüş, darbuka, zilli tef, bağlama ve koto eşliğinde oynanır. Halk oyunları düğün, nişan, kına, bayram, asker uğurlama, toplantılar ve törenlerde oynanır. Köylerde oynanan halk oyunları genellikle özel günlerde oynandığı için bayramlık tabir edilen en yeni, temiz, bazen de "Sandıktan" tabir edilen giysiler giyilerek oynanır.

 

DALLİKE

Yöremiz'de oynanıp adını türküsünden almıştır. Sıra oyunudur. Ağırlama ve Yeğinneme kısımları vardır. Amasya'nın kadın oyunlarından olan "Dımbılgaz"da hoştur ve adını sözlerinden almıştır. "Keleğay" giyimli bir kız tarafından yürütülür. Bunu kadın oynamaz. Yine oranın "Yalel Zamahı" uzak menşei mistik görünen Zamah adlı oyunlara güzel bir örnektir. Havası ayrıdır.

 

YELDİRME

Bir halay oyunu olup,  iki - üç kısımlı oluşurlar. Oyunların ikinci veya son kısmına Yeldirme denir. Bayburt yöresine bu anlamda "Üstleme" tabiri kullanılır. Çorum havalisindeki "Hoplatma" veya "Otlatma" tabiri aynı şeydir. Orta Anadolu'daki anlamdaşı "Tezleme"dir. Orta Anadolu'da hoplamak ve zıplamak manasında, yakın zamana kadar hotlamak fiili kullanılıyordu.

 

KÜŞTAHLI

Çorum oyunlarındandır. İğdeli Gelin, Türkmen Kızı ve Çorum Halayı yanında hatırı sayılır bir kendine göreliği vardı. Kadınlı erkekli karma oynanan Küştahlı ve Dallike de oranın dolay köylerindendir. Çorum'da, 25 kadar yerli oyun yakın çağa kadar vardı, şimdi unutulmuştur.

 

HALAY

Halay, asırlardan beri gelen ve karakteri bakımından alelâde eğlence oyunundan tamamiyle farklı "ritual dance" mahiyetini taşıyan çeşitli sıra oyunlarımızın genel adıdır. Halayların figürleri vakur, ciddi ve nezihtir

Yorum Yaz

 Bu Habere Yapılan Yorumlar (63)                          
 
TÜLİN TOPLAR
HARİKA ÇOK BEYENDİM 100 ALDIM
  - 24.04.2014                          
 
Yeliz Kurt
Hepsini okudum.Harikalar.
  - 12.04.2014                          
 
FURKAN ÇAĞLAR
BAKALIM GÖRECEZ AMA FAYDALI BİLGİLER VAR DAHA AYRINTILI ANLATMANIZI TAVSİYE EDERİM.
  - 08.04.2014                          
 
sinan yılmaz
sağolun
  - 08.04.2014                          
 
mervenur akgün
ÇOK TEŞEKKÜR EDERİM BİLMEDİĞİM HALK OYUNLARINI ÖRENDİM ..... BU SAYFAYI HAZIRLAYANLARA TEŞEKKÜRLER
  - 08.04.2014                          
 
zeynep şıktaş
çok teşekür ederim 100 aldım
  - 03.04.2014                          
 
efe bab
100 puan aldım tşk.
  - 15.11.2013                          
 

çok işime yaradı
  - 13.11.2013                          
 
YILMAZ KAVALA
ÇOK ÇOK GÜZEL BİR ANLATIM DERLİYENİNE TRŞRKKÜRLER
  - 12.11.2013                          
 
efe demirer
inanılmaz yrdımcı oldunuz çok teşekkür ederim
  - 07.11.2013                          
 
elifnur temiz
100 aldım çok salun
  - 04.11.2013                          
 
sude naz yanıkçı
çok saqğolun artım oldu
  - 30.10.2013                          
 
berfin ataylı
100 puan teşekkür ederim
  - 28.10.2013                          
 
mert çağdaş
sağ olsun onların sayesinde 100 aldım
  - 21.10.2013

Tüm Yorumlar

 

RAMAZAN AYI VE ORUCUN FAZİLETLERİ

 Prof.Dr.Safi ARPAGUŞ

. . .
THE CROWDED

 Muzaffer TAŞDEMİR 

. . .
İLÇEMİZDE ESKİ BAĞ KÜLTÜRÜ

 Berç SÖZÜDOĞRU

. . .
KENDİSİ OLABİLME KEDİSİNİ GERÇEKLEŞTİRMEK

 Nafiz  ULUKUŞ

. . .
Rıza Abinin Arkasından

 Rıza ŞENTÜRK (Çığır)

. . .

SOMA; KANAYAN YARA İŞ KAZALARI

 Oğuzhan DÖĞEN

. . .
Amerika´dan Selamlar

 Dr. M.UĞUR ÖZEL

. . .
KUTLU DOĞUM HAFTASI

 Şükrü  EROL

. . .
LİSE SON SINIFTA STAJ YAPACAĞIM

 SELEME ACAR

. . .

50 YIL ÖNCEKİ ÇOCUKLUK DÖNEMİMİZDEKİ OYUNLAR

 Muhterem KAYA

. .
Selma DOĞAN DURAN Kimdir ?

 Selma DOĞAN DURAN

. .
KAFASI KARIŞIK OLMAYAN VARMI

 Opr. Dr. Arslan ÇOBAN

. .
PKK GİDİYOR DİYE ÜZÜLMEYİN

 Ahmet Mehmet SALİHLİ

. .
VARLIĞIN DEĞERİ YADA YIKILANLAR ÜZERİNE

 Av.Mahmut Tokgözoğlu 

. .
BİR GEZİNİN ANATOMİSİ

 Saim  SAMANCI

. .
12 EYLÜL ÖNCESİ VE SONRASI

 Mustafa  TURGUT

. .
BAŞBAKANIN CEMAT İLE İLGİL PLANI NE

 Siyami  AKYEL

. .
KUZİNE SOBALAR UZUN KIŞ GECELERİ

 Ali ACAR

. .

 
Genel Haber
Bölgeden Haber
Güncel Haber
Hayatın İçinden
İçimizden Biri
Sanatkarlarımız
Esnaflarımız
Spor
Siyaset

İz Bırakanlar
Röportaj
Sizden Gelenler
Gurbettekiler
Haberiniz Var mı?
Özlü Sözler
Resimlerde Anılar
Eski Meslekler
Kurum Kuruluşlar

Kültür ve Etkinlikler
İlçemiz
İlimiz
Köylerimiz
Mahalle Muhtarlarımız
Anket Sonuçlarımız
Duyuru
Vefat
  Anasayfa

Ziyaretçi Defteri
Foto Galeri
Sohbet
Arşiv

         Sitemizdeki tüm haber ve araştırmalar site editörlerine aittir. İzinsiz kesinlikle kullanılamaz.

Gümüşhacıköy Köyleri

Bölgeler ve Şehirler Bölgeler ve Şehirler